Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Johann Wolfgang Goethe. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Johann Wolfgang Goethe. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Σάββατο 23 Ιανουαρίου 2016

Johann Wolfgang Goethe: Erlkönig (Άλφος)




Ποιος λάμνει έτσι ξώρας
στα σκότη, στ' αγριοκαίρι;
Καβάλα είν' ο πατέρας
το τέκνο του στο χέρι.

Στα χέρια με φροντίδα
τ' αγόρι του βαστά
γερά τόχει πιασμένο,
θερμά το κρατά.

Την όψη σου υιέ μου,
σκιασμένο τι σκεπάζεις;
Τον 'Aλφο, πατέρα,
εσύ δεν τον κοιτάζεις;

Τον 'Aλφο με κορώνα,
μ' ολόμαυρη νουρά;
Νεφέλη είναι, παιδί μου,
αχνού είναι σειρά!

Καλό μου παιδάκι,
μαζί μου έλα οπίσου,
πανώρια παιχνίδια
θα παίξω εγώ μαζί σου.

Στην όχθη είναι τ' άνθη
θωριές και δροσιές,
η μάνα μου σου έχει
χρυσές φορεσιές.

Πατέρα, πατέρα,
τ' αυτί σου δεν πεικάζει
με λόγια σβημένα
ο 'Aλφος τι με τάζει;

Μερώσου, ξεννοιάσου
αγέρας σφυρά,
και τρίζουν, παιδί μου,
τα φύλλα ξερά.

Θες νάρθεις μαζί μου
χαριτωμένο αγόρι;
Σ' εννοιάζονται ωραία
η κάθε μια μου κόρη.

Οι κόρες μου παίρνουν
της νύχτας το χορό.
Κουνιούν, τραγουδούνε,
σε παν στο φτερό.

Και δεν τες κοιτάζεις,
πατέρα μου, πατέρα,
τες κόρες του 'Aλφου
στα σκοτεινά κειπέρα;

Παιδάκι μου, παιδί μου
το βλέπω και καλά;
Ιτιές λευκοδείχνουν
με φύλλα ασπρουλά.

Σε αγαπώ, μ' ανάφτουν
οι ομορφιές σου, αγόρι!
Με το καλό δεν θέλεις,
σε παίρνω με το ζόρι!

Πατέρα! Πατέρα!
με πιάνει τώρα, να!
Αχ! μ' έκαμ' ο 'Aλφος
κακό που πονά!

Φρικιάζεται ο πατέρας,
τον ίππο ορμά και βιάζει.
Το τέκνο που βογγάει
στ' αγκάλια του βαστάζει.

Με βία μόλις φθάνει
στο σπίτι το πικρό.
Στην αγκαλιά του κείται
τ' αγόρι του νεκρό!


Απόδοση στα ελληνικά:
Γεώργιος Βιζυηνός


Εισαγωγικό σχόλιο: Γ. Μ. Βιζυηνός Ανά τον Ελικώνα (Βαλλίσματα), σσ. 138-140.
Πριν ή παραθέσομεν βαλλίσματα εκ των κλασικών ποιητών της Γερμανίας, ανάγκη να είπωμεν τινά περί του βαλλίσματος του Γκαίτε Erlenkonig. To όνομα τούτο είχεν εισαγάγει εις την γερμανικής φιλολογίαν πρώτος ο Χέρδερ μεταφράσας το δανικόν Erlkonga Doter διά του Erlenkoenig Tochter. Ο Γκαίτε σχετίσας το πρώτον συνθετικόν μέρος της λέξεως προς το Erle=σκλήθρος, επέγραψε το βάλλισμά του Erlenkoenig. Εκ των ημετέρων πολλοί μετέφρασαν το ποίημα τούτο του δαιμονίου ποιητού, αλλ' οι μεν το επέγραψαν Βουρκόλακα, οι δε Εξωτικόν, οι δε δεν ηξεύρω τι ακόμη. Το αληθές είναι ότι ο τίτλος ουδεμίαν έχει σχέσιν προς τον σκλήθρον, ή προς άλλο τι κακοποιόν της συγχρόνου ημών μυθολογίας πλάσμα. Η δανική λέξις erle σημαίνει τούθ' όπερ οι Γερμανοί ονομάζουσιν Elfe. Elfe όμως εν τη γερμανική μυθολογία είναι λευκά δαιμόνια κατ' αντιδιαστολήν προς άλλα μαύρα τους Gomergen. Όσο κακοποιοί τοις ανθρώποις είναι οι τελευταίοι, δι' ο και ονομάσθησαν μαύροι, τόσο αγαθοποιοί επιδείκνυνται οι πρώτοι, δι' ο και λευκοί απεκλήθησαν. Μόνον ελάττωμά των είναι ότι το κωνοειδές αυτών σώμα είναι τόσο κακοσχημάτιστον όσο ανεπτυγμένη τυγχάνει παρ' αυτοίς η φιλοκαλία. Υπό της τελευταίας ταύτης εποτρυνόμενοι κλέπτουσι τα καλλίμορφα των ανθρώπων τέκνα και εγκλείοντες αυτά εντός των πλήρων χρυσού και αδαμάντων υπογείων αυτών κατοικιών, τα περιποιούνται μετά της μεγίστης στοργής και συμπαθείας. Μόνον εάν συμβεί να επανακτήσωσιν οι υπερευτυχείς γονείς το αρπαγέν τέκνον των, τότε μόνον, νεμεσούντες κατά τούτων, το θανατώνουσι. Κατά συνέπειαν ο Elfenkoenig πρέπει να μεταφρασθεί και εις την Ελληνικήν διά λέξεως αντιστοιχούσης προς την της γερμανικής φιλολογίας. Επειδή δε το Elfe προέρχεται εκ του λατινικού Albus, ήτοι λευκός, το δε albus τούτο είναι έτερος τύπος του ελληνικού αλφός όπερ και τούτο κατά τε τον Ησύχιον και τον Σουίδαν σημαίνει λευκός, διά τούτο ορθόν ενομίσαμεν να μεταφράσομεν τον Elfen konig με το Άλφος.


Πηγή

Κυριακή 11 Οκτωβρίου 2015

Johann Wolfgang Goethe: Ein Gleiches



Über allen Gipfeln
Ist Ruh,
In allen Wipfeln
Spürest du
Kaum einen Hauch;
Die Vögelein schweigen im Walde.
Warte nur, balde
Ruhest du auch.


***


Ἐπὶ πάντων τῶν ὀρέων
ἡσυχία βασιλεύει.
Ἐπὶ τῶν κλαδίσκων πλέον
οὔτε φύλλον δὲν σαλεύει.
Τὰ πτηνὰ ταῖρι ταῖρι
κοιμῶνται σιγὰ κ’ εὐτυχῆ.
Ὤ, καρτέρει, καρτέρει,
καὶ σὺ θὰ κοιμᾶσ’ ἐν βραχεῖ!


Απόδοση στα ελληνικά:
Γεώργιος Βιζυηνός


***


Σ.Σ.: Η ανωτέρω μετάφραση περιλαμβάνεται στο σώμα του διηγήματος του Γ. Βιζυηνού "Αι συνέπειαι της παλαιάς ιστορίας" (βλ. εδώ, στα μέρη Β' και Δ').
Η ιστορία του ποιήματος, εδώ.

Σάββατο 4 Ιουλίου 2015

...Αλλιώτικα χάνει το αίσθημα του καλού...



O άνθρωπος πρέπει κάθε μέρα ν’ ακούει ένα γλυκό τραγούδι, να διαβάζει ένα ωραίο ποίημα, να βλέπει μια ωραία εικόνα και, αν είναι δυνατόν, να διατυπώνει μερικές ιδέες. Αλλιώτικα χάνει το αίσθημα του καλού και την τάση προς αυτό...


JOHANN-WOLFGANG VON GOETHE: ΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΜΑΘΗΤΕΙΑΣ ΤΟΥ ΒΙΛΧΕΛΜ ΜΑΙΣΤΕΡ


Πηγή

Παρασκευή 22 Αυγούστου 2014

«Έντιμο κέρδος να ζητάς! Σαν τον τρελό κουδούνια μην κρεμάς!»



ΒΑΓΝΕΡ
Συμπαθάτε! Απαγγέλλετε, θαρρώ·
βέβαια κάποια τραγωδία ελληνική;
Κάτι ήθελα απ την τέχνη αυτή να ωφεληθώ,
γιατί έχει τώρα πέραση πολλή.
Ο θεατρίνος, τ' άκουσα συχνά,
μπορούσε, λένε, να διδάξη και παπά.

ΦΑΟΥΣΤ
Ναι, αν είναι θεατρίνος κι ο παπάς, καθώς
πολλές φορές τυχαίνει.

ΒΑΓΝΕΡ
Αχ, όταν μένη στο γραφείο κανείς κλειστός
και μόλις μια γιορτή μονάχα βγαίνη
τον κόσμο με το κιάλι ν' αντικρύση,
με την πειθώ μπορεί να τον διοικήση;

ΦΑΟΥΣΤ
Αν δεν το αισθάνεστε, προσπάθεια περιττή,
απ' την ψυχή σας άμα δεν πηγάζει
και τις καρδιές όσων ακούν δεν τις δαμάζει,
μ' ευχαρίστηση μέσα δυνατή.
Καθίστε σεις, κολλάτε, μαγειρεύετε
από των άλλων τ' αποφάγια ένα φαγί
και το σωρό τη στάχτη σας σκαλεύετε,
μια φλόγα εκείθε κακορίζικη να βγη!
Θα σας θαυμάσουνε μαϊμούδες και παιδιά,
αν είναι τέτοια η επιθυμία σας-
μα καμιά δε θα γγίξετε καρδιά,
αν ο λόγος δε βγαίνη απ την καρδιά σας.

ΒΑΓΝΕΡ
Η απαγγελία κάνει το ρήτορα  πως μένω
πίσω πολύ σ' αυτό καταλαβαίνω.

ΦΑΟΥΣΤ
Έντιμο κέρδος να ζητάς!
Σαν τον τρελό κουδούνια μην κρεμάς!


Γκαίτε: Φάουστ, μετάφραση Κωνσταντίνου Χατζόπουλου, εκδ. Ελευθερουδάκης, εν Αθήναις, 1921, σελ. 29-30