Γιάννης Σκαρίμπας: Ουλαλούμ

Ήταν σα να σε πρόσμενα Κερά
απόψε που δεν έπνεε έξω ανάσα,
κι έλεγα: Θάρθει απόψε απ' τα νερά
κι από τα δάσα.

Θάρθει, αφού φλετράει μου η ψυχή,
αφού σπαρά το μάτι μου σαν ψάρι
και θα μυρίζει ήλιο και βροχή
και νειό φεγγάρι . . .

Και να, το κάθισμά σου σιγυρνώ,
στολνώ την κάμαρά μας αγριομέντα,
και να, μαζί σου κιόλας αρχινώ
χρυσή κουβέντα:

. . . Πως – να, θα μείνει ο κόσμος με το "μπά"
που μ' έλεγε τρελόν πως είχες γίνει
καπνός και - τάχας - σύγνεφα θαμπά
προς τη Σελήνη . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Νύχτωσε και δεν φάνηκες εσύ·
κίνησα να σε βρω στο δρόμο - ωιμένα -
μα σκούνταφτες (όπου εσκούνταφτα) χρυσή
κι εσύ με μένα.

Τόσο πολύ σ' αγάπησα Κερά,
που άκουγα διπλά τα βήματα μου!
Πάταγα γω - στραβός - μεσ' τα νερά;
κι εσύ κοντά μου . . .


Πηγή

Γιάννης Σκαρίμπας: Ταμάρα

Αλλόκοτη και μελαψή, ωραία και ιερή
λες έσερνε αγγελικές φτερούγες κι' επερπάτει
αδέξια και αμέριμνη, μ' εκείνην τη νωθρή
περπατησιά μια Θέαινας, σ' Ολύμπιο μονοπάτι.

Και μπόραε — όπως πάγαινε παχειά — κανείς διεί
στο φίνο της κι' εφαρμοστό μποτίνι ένα ποδάρι
χυτό, και μες στων ρούχων της το σούσουρο oι φαρδιοί
γοφοί της πώς θα λάμπανε— γυμνοί—σαν το φεγγάρι.

Το αίμα της μεσημβρινό, χυμένο λες — κει — να
σφυράει μες στο γυναικείο της κορμί — εμβατήριο τέλειο —
κι' είχε κάτω απ' τα βλέφαρα—βαμμένα με κινά—
μουχρό, βαρύ τριαντάφυλλο το σαρκικό της γέλιο.

Κι' εγώ την ειχ' αγάπη μου!.. Μια φλόγα και καπνός
ήταν ό,τι απ' τ' αγκάλιασμά-της πίναν μου οι πόροι,
ενώ με όμμα ατάραχο αυτή με εκύταε ως
τον πόθο μου τον γήινο να ενόγαε κι απόρει...

Κι' ήμουν ειδωλολάτρης της!. Ψηλά o εν ουρανοίς
Κύριος κι' οι Άγιοι του, για με πια ουδ' αρωτάγαν
κι' ενώ ουδ' εγώ αρώταγα, αρχαίου Ναού — αυτηνής —
— κολώνες που γκρεμίστηκαν— τα μπούτια της φωτάγαν...

Και πέθανε... Και με παπά τη θάψαμε! και να
—μ' αυλούς— οι τραγοπόδαροι Θεοί της σουραβλάνε
και γύρω απ' τον ειδωλολατρικό Σταυρό της, παγανά
και Σηλεινοί, στη μνήμη της χορεύουν και πηδάνε...


Πηγή

Γιάννης Σκαρίμπας: Φαντασία

Nάναι σα να μας σπρώχνει ένας αέρας μαζί
προς έναν δρόμο φειδωτό που σβει στα χάη,
και σένα του καπέλλου σου βαμμένη φανταιζί
κάποια κορδέλλα του, τρελλά να χαιρετάει.

Kαι νάν’ σαν κάτι να μου λες, κάτι ωραίο κοντά
γι’ άστρα τη ζώνη που πηδάν των νύχτιων φόντων,
κι’ αυτός ο άνεμος τρελλά, –τρελλά να μας σκουντά
όλο προς τη γραμμή των οριζόντων.

Kι’ όλο να λες, να λες, στα θάμβη της νυκτός
για ένα –με γυάλινα πανιά– πλοίο που πάει
όλο βαθειά, όλο βαθειά, όσο που πέφτει εκτός :
όξ’ απ’ τον κύκλο των νερών –στα χάη.

Kι’ όλο να πνέει, να μας ωθεί αυτός ο αέρας μαζί
πέρ’ από τόπους και καιρούς έως ότου –φως μου–
–καθώς τρελλά θα χαιρετάει κείν’ η κορδέλλα η φανταιζί,–
βγούμε απ’ την τρικυμία αυτού του κόσμου…

Ο Γιάννης Σπανός μελοποιεί Έλληνες ποιητές

Μετά την εκπομπή με τον Ζωρζ Μουστακί και την δική μου επιστροφή στην Αγία Παρασκευή, η Ελένη Μαβίλη, εξαιρετικά δημιουργική και με καθήκοντα προϊσταμένης στην Υποδιεύθυνση Τηλεόρασης πλέον, μού ανέθεσε μια εβδομαδιαία εκπομπή που θα λεγόταν «Μουσική βραδιά». Βρισκόμαστε στο Γενάρη του 1975. 
Είπα να ξεκινήσω τη σειρά με την Δήμητρα Γαλάνη, που τη θαύμαζα πολύ. Σκηνοθέτης ο Σταύρος Ζερβάκης. Στην εκπομπή, συμμετείχαν ως καλεσμένοι, ο συνθέτης Χριστόδουλος Χάλαρης και ο Πόντιος τραγουδιστής Χρύσανθος, με τους οποίους είχε συνεργαστεί η Δήμητρα ενώ σε μια από τις σπάνιες τηλεοπτικές του εμφανίσεις, ο Σταύρος Ξαρχάκος στο τελευταίο δεκάλεπτο της εκπομπής διδάσκει στη Δήμητρα το τραγούδι «Αγάπη, αγάπη» στηριγμένο στην ποίηση του Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα με απόδοση στα ελληνικά του Παύλου Μάτεσι. Αυτό το τηλεοπτικό στιγμιότυπο έκανε την μεγαλύτερη εντύπωση και η τηλεκριτικός των «Νέων» Μαρία Παπαδοπούλου, μας έγραψε διθύραμβο.
Δυστυχώς, τίποτα απ’ αυτή την εκπομπή, δεν διασώθηκε. Πάνω στο ίδιο βίντεο, θα έγραψαν υποθέτω κάποιον ποδοσφαιρικό αγώνα ή κάποιον πολιτικό λόγο. Ευτυχώς δεν έγινε το ίδιο με την επόμενη εκπομπή μας που ήταν αφιερωμένη στην «Τρίτη Ανθολογία» του Γιάννη Σπανού που μόλις είχε κυκλοφορήσει. Αυτή, τη γλύτωσε..
Σκηνοθέτης της εκπομπής ήταν ο πρόωρα και άδικα χαμένος Ηλίας Μασούρας που στην αρχή με είχε αντιμετωπίσει ως αντίπαλο αλλά μετά ήρθαμε κάπως πιο κοντά. Εδώ ο κατάλογος των καλεσμένων ήταν πραγματικά εντυπωσιακός. Εκτός από τον Γιάννη Σπανό, την Αρλέτα και τον Κώτσα Καράλη σε πρώτη εμφάνιση είχαμε ακόμα την Ελένη Χατζηαργύρη και τον Γιάννη Φέρτη σε δύο ποιήματα που είχαν εμπνεύσει τον Σπανό κι ακόμα την ποιήτρια Λιλή Ιακωβίδη, τον ζωγράφο Σπύρο Βασιλείου, τον συνθέτη Νίκο Μαμαγκάκη, την Ελένη Χαλκούση, τον Λευτέρη Παπαδόπουλο και βέβαια τον Γιάννη Σκαρίμπα που και το δικό του «Σπασμένο καράβι» υπήρχε μελοποιημένο στην «Τρίτη Ανθολογία». Χάρη στην ευγενική μεσολάβηση του Οδυσσέα Χατζόπουλου από τις εκδόσεις «Κάκτος», τον συναντήσαμε στο σπίτι του στη Χαλκίδα.

Γιώργος Παπαστεφάνου


***


Πραγματικά, αξίζει να επισκεφθείτε το πλουσιότατο κανάλι του κ.Γιώργου Παπαστεφάνου στο Youtube, που τόσο πλούτισε την πολιτιστική μας κληρονομιά.

Γιάννης Σκαρίμπας: Σπασμένο Καράβι

Σπασμένο καράβι να 'μαι πέρα βαθειά
έτσι να 'μαι
με δίχως κατάρτια με δίχως πανιά
να κοιμάμαι

Να 'ν' αφράτος ο τόπος κι η ακτή νεκρική
γύρω-γύρω
με κουφάρι γυρτό και με πλώρη εκεί
που θα γείρω

Να 'ν' η θάλασσα άψυχη και τα ψάρια νεκρά
έτσι να 'ναι
και τα βράχια κατάπληχτα και τ' αστέρια μακριά
να κοιτάνε

Δίχως χτύπο οι ώρες και οι μέρες θλιβές
δίχως χάρη
κι έτσι κούφιο κι ακίνητο μες σε νύχτες βουβές
το φεγγάρι

Έτσι να 'μαι καράβι γκρεμισμένο νεκρό
έτσι να 'μαι
σ' αμμουδιά πεθαμένη και κούφιο νερό
να κοιμάμαι

*

Το παραπάνω ποίημα του Γιάννη Σκαρίμπα έχει μελοποιηθεί από το Γιάννη Σπανό («Τρίτη Ανθολογία», 1975). Ακούστε το από τον Κώστα Καράλη: